Bedrijfswaarde en Prijs

Wanneer je een onderneming in de verkoop gaat zetten, is het belangrijk om een onderscheid te maken tussen de begrippen ‘waarde’ en ‘prijs’. Deze komen in de meeste gevallen namelijk niet overeen. De waarde is het bedrag dat op een gestructureerde wijze wordt toegekend aan een onderneming op basis van (meestal) fundamentele gegevens zoals de financiële resultaten.  De prijs is uiteindelijk niets meer of minder dan het bedrag dat wordt betaald in het geval van een daadwerkelijke verkoop, en is vooral het resultaat van onderhandelingen tussen koper en verkoper.

In veel gevallen zal een ondernemer dus starten met het (laten) bepalen van de waarde van zijn bedrijf en zal dit het startpunt zijn voor de bepaling van een vraagprijs. Vervolgens komt de ondernemer in contact met potentiële kopers en naar gelang het succes van deze contacten, volgt er uit deze onderhandelingen een prijs die hoger of lager dan de berekende waarde ligt.

Hoe een prijs tot stand komt is hiermee duidelijk, maar hoe zit het eigenlijk met het begrip bedrijfswaarde? Hiervoor zullen we starten met de basis van dit begrip en uitwerken met een aantal concrete methodes die ons inziens het meest geschikt zijn.

Bedrijfswaarde – de concepten

Op hoofdlijnen zijn er drie basis basis concepten die men als uitgangspunt kan nemen bij het bepalen van bedrijfswaarde: economisch, accounting & relatief.

Economische concepten – Onder deze noemer vallen de concepten die waarde baseren op de huidige waarde van toekomstige inkomsten. Dit is een reguliere wijze van bedrijven waarderen en veelgenoemde en bekende waarderingsmethodieken als de Discounted Cash Flow (DCF), de Adjusted Present Value (APV) en de minder bekende Real Options en Rentabiliteitswaarde vallen hieronder.

Accounting concepten – De boekhoudkundige concepten zijn vooral gebaseerd op de waarde van activa (en passiva) op de balans. De meest gebruikte concepten die hieronder vallen zijn de zogenaamde intrinsieke waarde (feitelijk puur de actuele waarde van de activa minus de marktwaarde van het vreemd vermogen) en de vervangingswaarde.

Relatieve of vergelijkende concepten – Deze methodes staan beter bekend als de zogenaamde ‘multiples’. Dit komt vaak neer op veel gebruikte vuistregels als ‘bedrijf ABC is X keer de netto winst waard’. Wat je hier feitelijk doet is kijken naar de verkoop van vergelijkbare bedrijven en dat je de prijs en kernresultaten van deze onderneming gebruikt om een ander bedrijf te waarderen. Dit kan op een zorgvuldige en goed onderbouwde manier, wanneer er genoeg vergelijkbare bedrijven zijn die ook echt vergelijkbaar zijn: in dezelfde industrie, met een vergelijkbare groei en vergelijkbare winstcijfers. In de praktijk wordt deze methode echter nogal eens wat slordig toegepast en kiest men multiples die ze goed uitkomen. Wees hier dus voorzichtig mee.

Welk concept onderbouwt de bedrijfswaarde het beste?

Tijdens een verkoopproces zal je zien dat verschillende personen en bedrijven op verschillende wijze het begrip bedrijfswaarde benaderen. Dat hangt vaak af van hun positie (of ze kopen of verkopen) en/of hun rol (boekhouder of valuator). Onze insteek (als onafhankelijke derde) is dat het economische concept de meest complete en conceptueel accurate benadering is: een onderneming wordt immers gekocht voor diens toekomstige resultaten. Met andere woorden je koopt een onderneming voor de winst die je dat oplevert in de toekomst. Het is dus ook logisch dat de waarde van deze toekomstige resultaten de basis voor de waarde in het heden vormt.

Het is verstandig om de uitkomsten van de methodieken die dit concept volgen (zoals de DCF), te checken tegen de uitkomsten van een andere methodiek. Zo geven de multiples op een relatief snelle manier een indruk van de uitkomsten van de DCF. Stel dat de uitkomsten erg uit elkaar liggen, dan is het belangrijk om de oorzaak te achterhalen.